Poradniki › Wiedza o przetargach › Dzierżawa jeziora lub stawu

Dzierżawa jeziora lub stawu – na co zwrócić uwagę?

Dzierżawa jeziora lub stawu może być interesującą możliwością dla osób planujących prowadzenie działalności rybackiej, hodowlę ryb, organizację łowiska wędkarskiego lub wykorzystanie zbiornika do rekreacji.

Zanim jednak zdecydujesz się na udział w przetargu, warto wiedzieć, że dzierżawa jeziora i dzierżawa stawu nie zawsze oznaczają to samo.

W zależności od rodzaju zbiornika, jego właściciela i warunków umowy możesz uzyskać różne prawa do korzystania z wody i otaczającego ją terenu.

Wyjaśniamy, na czym polega dzierżawa zbiorników wodnych, jakie możliwości daje oraz co należy sprawdzić przed podpisaniem umowy.

1. Czy można wydzierżawić jezioro?

Tak, ale najpierw trzeba ustalić, jaki jest status prawny jeziora i co dokładnie stanowi przedmiot umowy.

W Polsce jeziora mogą być zaliczane do dwóch podstawowych kategorii:

Jeziora stanowiące wody publiczne

Większość dużych naturalnych jezior w Polsce zaliczana jest do śródlądowych wód płynących, stanowiących własność Skarbu Państwa.

Takich jezior nie można po prostu kupić na własność. Możliwe jest natomiast uzyskanie określonych praw do ich użytkowania, na przykład w zakresie prowadzenia gospodarki rybackiej.

Jeziora stanowiące wody stojące

Niektóre jeziora są prawnie uznawane za wody stojące. Co do zasady należą one do właścicieli nieruchomości, w których granicach się znajdują.

W takich przypadkach możliwa może być dzierżawa nieruchomości obejmującej zbiornik wodny.

Ważne: samo określenie „dzierżawa jeziora” w ogłoszeniu nie wystarcza, aby stwierdzić, jakie prawa otrzyma przyszły użytkownik. Zawsze należy dokładnie sprawdzić przedmiot przetargu i warunki umowy.

2. Czym jest użytkowanie obwodu rybackiego?

W przypadku publicznych jezior bardzo często nie chodzi o klasyczną dzierżawę całej nieruchomości, ale o uzyskanie prawa do prowadzenia gospodarki rybackiej.

Takie prawo może być przyznane poprzez oddanie w użytkowanie obwodu rybackiego.

Obwód rybacki to określony prawnie obszar wód, na którym można prowadzić gospodarkę rybacką zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Może obejmować jedno jezioro, kilka połączonych zbiorników albo odcinki cieków wodnych.

Użytkownik obwodu rybackiego może uzyskać prawo do prowadzenia połowów gospodarczych, zarybiania i innych działań związanych z gospodarowaniem rybami, w zakresie określonym przepisami i umową.

Nie oznacza to jednak, że staje się właścicielem jeziora.

Przykład

Wody Polskie ogłaszają konkurs ofert na użytkowanie obwodu rybackiego obejmującego jezioro o powierzchni 40 hektarów.

Zwycięzca zawiera umowę uprawniającą go do prowadzenia gospodarki rybackiej na tym obszarze.

Może prowadzić określone działania związane z rybactwem, ale musi również realizować obowiązki wynikające z umowy i przepisów.

Nie otrzymuje automatycznie prawa do zamknięcia jeziora dla innych użytkowników ani do dowolnego zagospodarowania jego brzegów.

3. Na czym polega dzierżawa stawu?

Dzierżawa stawu może mieć nieco inny charakter niż użytkowanie publicznego jeziora.

Staw często stanowi część konkretnej nieruchomości gruntowej, która może zostać oddana w dzierżawę przez właściciela.

W zależności od umowy dzierżawca może uzyskać możliwość wykorzystywania stawu do:

  • Hodowli i chowu ryb.
  • Prowadzenia łowiska wędkarskiego.
  • Działalności rekreacyjnej.
  • Innych celów dopuszczonych przez przepisy i warunki umowy.
Przykład

Gmina ogłasza przetarg na dzierżawę nieruchomości obejmującej staw o powierzchni 2 hektarów.

Umowa przewiduje możliwość prowadzenia gospodarki rybackiej i organizacji łowiska.

Dzierżawca może wykorzystywać nieruchomość w ustalonym zakresie, ale nie oznacza to, że może samodzielnie wykonywać dowolne prace, np. przebudować groblę, pogłębić staw lub zmienić sposób jego zasilania wodą.

Takie działania mogą wymagać dodatkowych zgód i pozwoleń.

4. Czy dzierżawca jeziora może pobierać opłaty od wędkarzy?

W określonych sytuacjach tak.

Jeżeli podmiot uzyskał prawo do prowadzenia gospodarki rybackiej w danym obwodzie, może również być uprawniony do wydawania odpłatnych zezwoleń na amatorski połów ryb.

Możliwość ta zależy jednak od obowiązujących przepisów oraz zasad gospodarowania konkretnym obwodem rybackim.

Samo wydzierżawienie gruntu nad jeziorem nie daje automatycznie prawa do pobierania opłat za wędkowanie w tym jeziorze.

Trzeba także pamiętać, że prawo do pobierania opłat za połów ryb nie jest tym samym co prawo do pobierania opłat za samo przebywanie nad wodą.

Przed przystąpieniem do przetargu warto ustalić, czy planowana działalność będzie mogła obejmować:

  • Sprzedaż zezwoleń wędkarskich.
  • Organizowanie łowisk.
  • Prowadzenie połowów gospodarczych.
  • Zarybianie zbiornika.
  • Udostępnianie infrastruktury rekreacyjnej.

Każde z tych działań może podlegać odrębnym wymaganiom.

5. Czy po wydzierżawieniu jeziora można ograniczyć dostęp do jego brzegu?

W przypadku publicznych jezior obowiązują przepisy zapewniające możliwość powszechnego korzystania z wód.

Co do zasady zabronione jest grodzenie nieruchomości przyległych do publicznych wód powierzchniowych w odległości mniejszej niż 1,5 metra od linii brzegu, a także uniemożliwianie przechodzenia przez ten pas.

Oznacza to, że dzierżawca nie może samodzielnie uznać publicznego jeziora za teren całkowicie prywatny i zakazać wszystkim dostępu do jego brzegów.

Przepisy te nie oznaczają jednak, że można swobodnie przechodzić przez dowolną prywatną nieruchomość, aby dostać się nad wodę.

Co to oznacza w praktyce?

Jeżeli planujesz stworzyć nad jeziorem prywatną strefę rekreacyjną, pomost lub płatne łowisko, musisz sprawdzić, czy planowana działalność nie naruszy praw innych osób.

Inaczej może wyglądać sytuacja w przypadku prywatnego stawu, który nie jest objęty zasadami powszechnego korzystania z publicznych wód.

Ważne: przed dzierżawą zbiornika ustal nie tylko, kto jest jego właścicielem, ale również jakie prawa do korzystania z wody mają inne osoby.

6. Jakie obowiązki może mieć dzierżawca jeziora lub stawu?

Zakres obowiązków zależy od rodzaju umowy i sposobu wykorzystania zbiornika.

W przypadku działalności rybackiej mogą one obejmować między innymi:

Prowadzenie gospodarki rybackiej

Użytkownik obwodu rybackiego powinien prowadzić działalność zgodnie z zatwierdzonym operatem rybackim, czyli dokumentem określającym zasady gospodarowania rybami na danym obszarze.

Zarybianie

W zależności od warunków użytkowania może występować obowiązek regularnego zarybiania określonymi gatunkami ryb.

Ochronę zasobów rybnych

Należy przestrzegać obowiązujących okresów ochronnych, wymiarów ochronnych i pozostałych zasad dotyczących połowów.

Utrzymanie infrastruktury

Jeżeli przedmiotem dzierżawy są również groble, urządzenia wodne, pomosty lub inne elementy infrastruktury, umowa może nakładać obowiązek ich utrzymywania.

Regularne opłacanie należności

Korzystanie ze zbiornika może wiązać się z czynszem dzierżawnym, opłatą za użytkowanie obwodu rybackiego lub innymi należnościami wynikającymi z przepisów i umowy.

Przed zawarciem umowy należy dokładnie ustalić, które obowiązki będą spoczywały na użytkowniku, a które pozostaną po stronie właściciela lub zarządcy.

7. Czy dzierżawa jeziora lub stawu wymaga pozwolenia wodnoprawnego?

Nie zawsze sama dzierżawa wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Znaczenie ma przede wszystkim to, jakie działania zamierzasz prowadzić.

Pozwolenie lub zgłoszenie wodnoprawne może być wymagane na przykład przy:

  • Budowie lub przebudowie określonych urządzeń wodnych.
  • Wykonywaniu pomostów.
  • Piętrzeniu lub poborze wód.
  • Budowie i modernizacji stawów.
  • Odprowadzaniu wód w sytuacjach wskazanych w przepisach.

Nie wszystkie prace podlegają takim samym procedurom. W niektórych przypadkach wystarczy zgłoszenie, w innych konieczne będzie pozwolenie.

Samo podpisanie umowy dzierżawy nie zastępuje wymaganych decyzji administracyjnych.

Dlatego, jeśli planujesz prowadzić działalność gospodarczą lub inwestować w infrastrukturę, najlepiej jeszcze przed przetargiem ustalić, jakie zezwolenia będą potrzebne.

8. Na co zwrócić uwagę przed przystąpieniem do przetargu?

Dzierżawa zbiornika wodnego może wiązać się ze znacznie większą liczbą obowiązków niż dzierżawa zwykłej działki.

Przed podjęciem decyzji sprawdź następujące kwestie:

1. Przedmiot umowy

Czy dzierżawisz nieruchomość ze stawem, grunt przy jeziorze, czy uzyskujesz prawo do użytkowania obwodu rybackiego?

2. Okres obowiązywania umowy

Ustal, przez ile lat będziesz mógł korzystać ze zbiornika i na jakich warunkach możliwe będzie zakończenie umowy.

3. Wysokość opłat

Sprawdź czynsz lub opłatę roczną, terminy płatności, ewentualną waloryzację i inne koszty.

4. Stan techniczny zbiornika

Zwróć uwagę na stan grobli, urządzeń wodnych, dopływów i odpływów, a także na ewentualne zamulenie zbiornika.

5. Możliwość prowadzenia planowanej działalności

Ustal, czy warunki umowy pozwalają na hodowlę ryb, połowy gospodarcze, prowadzenie łowiska lub działalność turystyczną.

6. Obowiązki związane z rybactwem

Sprawdź, czy przewidziano obowiązkowe zarybienia, określone zasady połowów lub wymagania dotyczące prowadzenia dokumentacji.

7. Ochrona środowiska

Zbiornik może znajdować się na obszarze Natura 2000, w parku krajobrazowym, rezerwacie lub innym obszarze objętym ochroną.

8. Dostęp do nieruchomości

Sprawdź możliwość legalnego dojazdu, dostęp do brzegu i prawa osób trzecich.

9. Koszty utrzymania

Ustal, kto odpowiada za naprawy urządzeń wodnych, koszenie, utrzymanie grobli i inne prace.

10. Stan prawny i dokumentacja

Zapoznaj się z dokumentami dotyczącymi własności, dotychczasowego użytkowania i ewentualnych pozwoleń wodnoprawnych.

W przypadku poważniejszych inwestycji warto również obejrzeć zbiornik przed przetargiem i oszacować koszty planowanej działalności.

9. Czy dzierżawa jeziora lub stawu może być opłacalna?

Tak, ale opłacalność zależy od znacznie większej liczby czynników niż sama wysokość czynszu.

Przykładowo niski roczny koszt dzierżawy może wydawać się atrakcyjny, ale jeżeli zbiornik wymaga kosztownej modernizacji lub dużych nakładów na zarybianie, całkowite wydatki mogą być znacznie wyższe.

Przed podjęciem decyzji warto rozważyć:

  • Jakie przychody może przynosić planowana działalność?
  • Ile będą kosztowały zarybienia i utrzymanie zbiornika?
  • Czy konieczne są inwestycje w infrastrukturę?
  • Jak długo będzie obowiązywała umowa?
  • Czy ograniczenia środowiskowe pozwalają realizować plan?
  • Czy możliwe jest uzyskanie wszystkich wymaganych zgód?

W przypadku działalności rybackiej znaczenie mają także zasoby rybne, jakość wody i możliwości prowadzenia połowów.

Najtańsza oferta dzierżawy nie zawsze oznacza najbardziej opłacalne przedsięwzięcie.

Podsumowanie – o czym pamiętać przy dzierżawie jeziora lub stawu?

Dzierżawa jeziora lub stawu może pozwolić na prowadzenie działalności rybackiej, hodowlanej lub rekreacyjnej bez konieczności kupowania nieruchomości na własność.

Trzeba jednak pamiętać o kilku podstawowych zasadach:

  • Dzierżawa stawu i użytkowanie publicznego jeziora mogą oznaczać zupełnie inne prawa.
  • Uzyskanie prawa do prowadzenia gospodarki rybackiej nie oznacza przejęcia jeziora na własność.
  • Publiczne jeziora podlegają zasadom powszechnego korzystania z wód.
  • Użytkownik zbiornika może mieć obowiązki dotyczące zarybiania, ochrony ryb i utrzymania infrastruktury.
  • Niektóre działania wymagają dodatkowych pozwoleń.
  • O opłacalności decydują nie tylko opłaty za dzierżawę, ale również koszty utrzymania i warunki umowy.

Przed przystąpieniem do przetargu najważniejsze jest ustalenie, co dokładnie zostaje oddane do użytkowania i jakie prawa otrzyma zwycięzca.

Dzięki temu łatwiej ocenisz, czy dana oferta rzeczywiście odpowiada Twoim planom.

Szukasz jeziora lub stawu do dzierżawy?

Na Agroprzetargi.pl znajdziesz ogłoszenia dotyczące dzierżawy i sprzedaży nieruchomości, w tym jezior, stawów oraz terenów związanych z gospodarką wodną.

Sprawdź dostępne przetargi i zapoznaj się z warunkami poszczególnych postępowań.

Przeglądaj aktualne przetargi

Artykuł ma charakter informacyjny. Zasady korzystania z jezior, stawów i obwodów rybackich zależą od statusu prawnego wód, rodzaju umowy oraz obowiązujących przepisów. Przed przystąpieniem do przetargu należy każdorazowo sprawdzić dokumentację organizatora.